verpakkingsvrij

De nieuwe Schijf van Vijf

In de vorige editie van de Consumentengids werd een heel artikel gewijd aan de Schijf van Vijf van het Voedingscentrum en de veranderingen die gaan plaatsvinden binnen deze voedingsadviezen in 2016. “Dat werd tijd!” zouden critici zeggen die al jaren van mening zijn dat de huidige adviezen achterhaald en te beperkt zijn. Ik ben zelf ook kritisch op sommige punten van de huidige Schijf van Vijf en ik juich verandering dan ook zeker toe. Vandaag wil ik dan ook graag wat aandacht besteden aan deze verandering in voedingsadviezen vanuit het Voedingscentrum. Wat zal er veranderen in de Schijf van Vijf?

De Schijf van Vijf is een voorlichtingsmodel van het Voedingscentrum waarin een advies wordt afgegeven over gezonde voeding. Het is geen strakke richtlijn, maar het biedt een kader om gezond te eten. De Schijf van Vijf bestaat uit vijf vakken (verrassing!), elk vak bestaande uit een groep voedingsmiddelen die noodzakelijk is voor een goede gezondheid. Binnen dit kader kunnen mensen hun eigen keuzes maken om een gebalanceerd eetpatroon te volgen. De voedingsadviezen zijn zo algemeen opgesteld dat deze in principe gelden voor iedereen. De indeling van de vakken zie je in de afbeelding hieronder.

De Schijf van Vijf

De Schijf van Vijf is in 1953 geïntroduceerd in Nederland, gebaseerd op een model voor voedingsvoorlichting uit Amerika. Nu, ruim 60 jaar later, wordt nog steeds hetzelfde concept gebruikt om Nederlanders gevarieerd en gezond te laten eten terwijl ons eetpatroon en de gangbare voedingsmiddelen in al die jaren drastisch is veranderd. We eten met z’n allen een stuk ‘exotischere’ producten, de samenleving is veel diverser geworden en daarmee zijn er diverse eetculturen in Nederland te onderscheiden, de traditionele ochtend-, middag- en avondmaaltijd vind in veel gezinnen heel anders plaats dan bij onze grootouders en tevens ligt de consumptie van sommige producten erg onder vuur door moderne diëten of voedingsadviezen vanuit andere bronnen. Hoog tijd dus voor een verandering.

Eén van de kritiekpunten op de huidige Schijf van Vijf, ook vermeld in de Consumentengids, is dat het Voedingscentrum met de huidige Schijf van Vijf de blik teveel richt op alledaagse voedingsmiddelen terwijl het Voedingscentrum juist een voorloper zou moeten zijn op dit gebied. Het Voedingscentrum is echter wars van voedselhypes en het is moeilijk hier een balans in te vinden. Toch is er veel ruimte voor verandering in de adviezen en vooral voor meer diversiteit. Zo zijn zaden, noten, kiemen, diverse soorten granen en zelfs algen al redelijk ingeburgerd in ons huidige eetpatroon terwijl deze in de Schijf van Vijf ontbreken. Ik verwacht zeker dat dit soort voedingsmiddelen terug zal komen in de adviezen van de nieuwe Schijf van Vijf. Daarnaast zal er meer rekening worden gehouden met de diverse eetculturen die ons land rijk is en zal de informatie in de Schijf van Vijf herkenbaarder worden gemaakt voor deze andere eetculturen. De uitdaging ligt dus in het eenvoudig en herkenbaar maken van de nieuwe Schijf van Vijf en toch een zo volledig mogelijk advies afgeven. Geen makkelijke opgave lijkt mij.

Een andere aanwinst van de nieuwe Schijf van Vijf is dat dit nieuwe kader veel meer dan nu zal worden ondersteund met apps. Het huidige voedingsadvies wordt nu al ondersteund door Mijn Voedingscentrum, waar je bijvoorbeeld de Eetmeter, de caloriechecker en bewaarwijzer vindt, en met de komst van het nieuwe kader zal hier nog meer de nadruk op komen te liggen. Wel zo handig omdat mensen steeds bewuster bezig zijn met hun gezondheid en dit op deze manier eenvoudig kan worden ondersteund. Ik vind de Eetmeter een ontzettend handige tool om meer overzicht te krijgen op mijn eetpatroon en mij meer bewust te zijn van de voedingstoffen die ik binnenkrijg en die ik juist tekort kom. Als deze tool wordt uitgebreid en ook wordt aangepast naar een moderner eetpatroon dan is dit enorm handig. Momenteel vind ik zelf de Eetmeter nog iets tekort schieten door de beperking in de maaltijdopties. Veel producten die ik dagelijks gebruik staan er niet in namelijk terwijl deze naar mijn mening toch redelijk gangbaar zijn tegenwoordig.

De nieuwe Schijf van Vijf zal begin 2016 gelanceerd worden en zal dus inspelen op verschillende culturen en verschillend eetgedrag. De naam, Schijf van Vijf, zal wel behouden worden vanwege de herkenbaarheid. Ik ben heel erg benieuwd! Wat vind jij van de huidige Schijf van Vijf en wat zijn jouw verwachtingen van de nieuwe Schijf van Vijf?

Update: Voor de definitieve richtlijnen van de nieuwe Schijf van Vijf klik je hier

Bron foto 2: Factsheet ‘Gezonde basisvoeding met de Schijf van Vijf’ van het Voedingscentrum



There are 4 comments

Add yours
  1. Sopdet

    Wanneer ik zelf mijn advies laat berekenen op de basis van de schijf van vijf dan schrik ik vooral van de hoeveelheid melkproducten die ze aanbevelen. Ook wat brood betreft zit ik ruim onder het gemiddelde. Ik vraag me af hoeveel vrouwen dagelijks 6 sneden brood eten.
    Wel benieuwd naar die veranderingen.
    Sopdet onlangs geplaatst…Waarom consumeren we zo veel?My Profile

    • awkwardduckling

      Ik snap je helemaal hoor! Ik ben zelf ook niet zo’n fan van het Voedingscentrum en ik zet ook zo mijn vraagtekens bij de onafhankelijkheid van het hele instituut, maar er zijn een heleboel mensen die het Voedingscentrum wel als richtlijn gebruiken voor een gezonde voeding en ik ben al blij dat ze eindelijk, na zo’n lange tijd, in elk geval een paar dingen gaan herzien. Zelf gebruik ik meer mijn eigen inzicht voor een gezonde voeding en niet zozeer deze richtlijnen.

      Ik vond je artikel over melk trouwens heel erg goed! Binnenkort komt er een boek uit, ‘Melk de Witte Sloper’, misschien vind je dat ook wel interessant.


Post a new comment

CommentLuv badge